De ontwikkeling van de instroom in de bbl

Op zoek naar verklaringen voor de terugloop

Auteurs:

Rob Schipperheyn, Jan Neuvel, Anneke Westerhuis & Rozemarijn van Toly

Publicatiedatum:


Thema:

Instroom-doorstroom-uitstroom

APA-referentie:

Schipperheyn, R., Neuvel, J., Westerhuis, A., & Van Toly, R. (2016). De ontwikkeling van de instroom in de bbl: op zoek naar verklaringen voor de terugloop. 's-Hertogenbosch: Expertisecentrum Beroepsonderwijs.

Korte samenvatting:

De deelname aan de beroepsbegeleidende leerweg (bbl) is de afgelopen jaren sterk teruggelopen. De ontwikkeling van de deelname aan de bbl vertoont een duidelijke correlatie met de conjunctuur. Is dit echter de enige verklaring? Spelen ook andere factoren een rol? En is de daling even groot in de instroom van jongeren (initieel) als van volwassen (postinitieel)? De kernvraag in dit onderzoek is of er ook andere factoren dan conjuncturele een rol spelen in de daling van de deelname aan deze leerweg. Focus op instroom De onderzoekers hebben gekeken naar de ontwikkeling van de instroom in de bbl. Dat geeft een scherp beeld van de fluctuaties tussen de schooljaren. Dat beeld is minder scherp als we naar de deelname kijken. In dat geval komt de totale groep deelnemers in een schooljaar in beeld. Dus ook degenen die in de voorafgaande jaren zijn ingestroomd, langer over hun studie doen of voortijdig zijn uitgestroomd.

Trendbeschrijvingen van de instroom in de bbl aan de hand van de data uit de basisregistratie onderwijsnummer

Dit deel laat zien dat tussen 2008 en 2014 de instroom in de bbl sterk is afgenomen, met name op niveau 1 en 2. 2. Verklaringen voor de terugloop van de instroom in de bbl op basis van ontwikkelingen in het aanleverend onderwijs.

Oorzaken voor de dalende instroom liggen niet alleen bij de economische crisis (te weinig leerarbeidsplaatsen). Ook demografische ontwikkelingen spelen een rol, zij het tot nu toe beperkt. Belangrijker is de opwaartse druk in het voortgezet onderwijs. Door de leegloop van de basisberoepsgerichte en de groei van de theoretische leerweg verschuift de vmbo-doorstroom naar de hogere mbo-niveaus, waar de bbl aanmerkelijk minder deelnemers trekt dan op niveau 2. Op mbo-niveau 3 en 4 profiteert de bbl niet van de toegenomen instroom. 3. De ontwikkeling van het switchen tussen bol en bbl.

Tussen 2008 en 2014 is het aantal leerlingen dat in de beroepsopleidende leerweg (bol) begint en overstapt naar de bbl, drastisch afgenomen. Maar desondanks is het aantal switchers dat deze overstap maakt nog steeds veel hoger dan het aantal switchers van bbl naar bol; de stap van bbl naar bol wordt zelden gemaakt. Dat geldt ook in deze crisisperiode. 4. Verklaringen voor de terugloop van de bbl-instroom in subdomeinen van het mbo.

In de bedrijfstakken waar de daling van de (initiële en postinitiële) instroom het sterkst was is de daling van de bbl-instroom ervaren als effect van de economische crisis. Sommige bedrijfstakken verwachten dat de instroom weer zal aantrekken bij het economisch herstel. Andere dat er sprake zal zijn van een structurele daling van het aanbod van leerwerkplekken voor bbl’ers op niveau 2. En soms verschuift de voorkeur van bedrijven van bbl- naar bol-studenten.

Download de onderzoekspublicatie

Voor meer informatie neem contact op