Leven lang leren: perspectief vanuit beroep

Home / Portfolio / Leven lang leren: perspectief vanuit beroep

Project Description

Deel deze publicatie Share on LinkedInTweet about this on TwitterShare on FacebookEmail this to someone

Leven lang leren: perspectief vanuit beroep

Leren voor een sterkere arbeidsmarktpositie

In het stimuleren van leven lang leren moet er meer aandacht zijn voor de opbrengsten van het informeel leren. Het stimuleren van het informeel leren kan door leerrijke werkomgevingen te creëren voor werkenden en door tegelijkertijd te werken aan mogelijkheden voor erkenning van wat er op de werkvloer geleerd wordt.

Dit zijn enkele conclusies van het onderzoek dat ecbo uitvoerde naar het verband tussen leven lang leren en intersectorale mobiliteit. Het rapport bestaat uit drie onderdelen: een overzicht van arbeidsmarktontwikkelingen en van beleid om een leven lang leren te stimuleren; een statistische analyse van gegevens over leven lang leren en intersectorale mobiliteit; een casestudie over intersectorale mobiliteit van grafici die zijn overgestapt naar de procesindustrie.

Arbeidsmarktontwikkelingen en beleid

De ontwikkelingen op de arbeidsmarkt maken voor grote groepen werkenden de werkzekerheid kleiner. Blijvende ontwikkeling van de beroepsbevolking is niet alleen van groot belang voor het individu, maar ook voor de concurrentiekracht van bedrijven en van de Nederlandse economie. De deelname aan leven lang leren in Nederland blijft echter achter bij de ambities.

Verschillende beroepen leren verschillend

Uit de statistische analyse blijkt dat de mate van deelname aan leven lang leren sterk verschilt tussen beroepsgroepen. Voor de analyse zijn tien beroepsgroepen geselecteerd in de techniek, zorg en handel en administratie, namelijk:

  • Drukkers
  • Automonteurs
  • Logistiek medewerkers
  • Schoonmakers
  • Medewerkers thuiszorg
  • Medewerkers banken en verzekeringen
  • Callcenter medewerkers
  • Bouwvakkers ruwbouw
  • Medewerkers kinderopvang

In deze beroepsgroepen werken voornamelijk mbo-opgeleiden en er is sprake van druk op de werkgelegenheid. Binnen het leven lang leren is in het onderzoek onderscheid gemaakt naar enerzijds formeel (erkende opleidingen) en non-formeel (niet erkende trainingen en cursussen) leren en anderzijds informeel leren (al doende, op de werkvloer). Het beeld dat hieruit ontstaat is zeer divers. Er zijn beroepen die op beide vormen benedengemiddeld scoren, zoals schoonmakers en logistiek medewerkers, en beroepen die op beide vormen van leren hoog scoren, zoals medewerkers kinderopvang en automonteurs. Maar ook zijn er beroepen waarin relatief weinig formeel en non-formeel wordt geleerd maar wel veel informeel (bijvoorbeeld bouwvakkers), en andersom (zoals medewerkers banken en verzekeringen).

Intersectorale mobiliteit

De gedachte is dat deelname aan leven lang leren de arbeidsmarktpositie kan versterken omdat de leerervaringen ook in een ander beroep kunnen worden toegepast. Deelname aan leven lang leren blijkt inderdaad, in beperkte mate, bij te dragen aan succesvolle intersectorale mobiliteit. Uit de casestudie blijkt dat de vaardigheden die op de werkvloer worden opgedaan voor werkgevers een belangrijk selectiecriterium zijn om zijinstromers aan te nemen. Dat neemt niet weg dat ook een vakdiploma voor het bestemmingsberoep van belang is. Met het juiste vakdiploma kan de zijinstromer zich onderscheiden van mogelijke andere zijinstromers.

Van grafische naar procesindustrie

De geïnterviewde oud-grafici die zijn overgestapt naar de procesindustrie, zijn hierin ondersteund door het mobiliteitscentrum C3 Werkt! dat is opgericht door de grafische branche. De herkomstbranche heeft geïnvesteerd in de overstap, onder meer door een tegemoetkoming in de kosten voor de opleiding tot procesoperator. Alle geïnterviewden zijn zich pas op de nieuwe branche gaan oriënteren op het moment dat zij hun baan al kwijt waren of zeker wisten dat zij de baan zouden verliezen. Dat zij hun baan kwijt raakten kwam voor de meesten niet als een verrassing. Het eerder inzetten op een overstap door bewust competenties te ontwikkelen die ook in andere, kansrijke, beroepen relevant zijn en deze erkennen, zou werkloosheidsduur kunnen verkorten of voorkomen.
Auteur(s): Karel Kans, Ingrid Christoffels, Rob Schipperheyn, Metje Jantje Groeneveld, Joris Cuppen & Alieke Hofland
Publicatiedatum: oktober 2016
Leven lang leren: perspectief vanuit beroep
Download publicatie
Aanvragen publicatie

Onderzoeker(s)

Drs. Karel Kans
Drs. Karel Kans Senior onderzoeker
06-12234777
Dr. Ingrid Christoffels
Dr. Ingrid ChristoffelsOnderzoeker
06-10250630
Rob Schipperheyn, MSc.
Rob Schipperheyn, MSc.Onderzoeker
06-10015879
Alieke Hofland MSc
Alieke Hofland MScOnderzoeker
0610533747
Joris Cuppen Msc
Joris Cuppen MscOnderzoeker
06-13218997

Gerelateerde publicaties

Bredere opleidingen voor een smallere doelgroep?

,

Ontwikkelingen in de samenstelling van instroom en breder opleiden op mbo niveau 2

In dit onderzoek staan twee ontwikkelingen in opleidingen op niveau 2 centraal: veranderingen in de samenstelling van de instroom en verbreding van opleidingen. Binnen het mbo-veld zijn er geluiden dat de samenstelling van de groep instromers op niveau 2 verandert. In opleidingen op niveau 2 zouden zich de overwegend meer kansarme jongeren concentreren, kansrijkere jongeren zouden vaker voor opleidingen op een hoger niveau kiezen. Daarnaast zouden er relatief steeds meer studenten een zogenaamde brede opleiding doen.

Leven lang leren: perspectief vanuit beroep

Leren voor een sterkere arbeidsmarktpositie

In het stimuleren van leven lang leren moet er meer aandacht zijn voor de opbrengsten van het informeel leren. Het stimuleren van het informeel leren kan door leerrijke werkomgevingen te creëren voor werkenden en door tegelijkertijd te werken aan mogelijkheden voor erkenning van wat er op de werkvloer geleerd wordt.

Van losse ingrediënten naar smakelijk gerecht

Ontwerpgericht onderzoek & ontwerp- en veranderingsproces van hybride leeromgeving in het horecaonderwijs

In deze dubbelpublicatie beschrijven de onderzoekers de doorontwikkeling van een hybride leeromgeving bij de Middelbare Horeca School (MHS) van het Koning Willem I College in ’s-Hertogenbosch.

Gerelateerd nieuws

1304, 2017

Responsief onderwijs in het mbo

13 april 2017|Categorieën: Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt|Tags: |Reacties uitgeschakeld voor Responsief onderwijs in het mbo

Anneke Westerhuis (ecbo) en Jeroen Onstenk (Hogeschool Inholland) in ScienceGuide

In dit artikel van ScienceGuide bespreken Anneke Westerhuis en Jeroen Onstenk het vraagstuk van responsief onderwijs. Mbo-instellingen moeten inspelen op een veranderende arbeidsmarkt en op ontwikkelingen in de leerlingenstromen.

2011, 2016

Pilot bol-opleiding in de praktijk

20 november 2016|Categorieën: Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt|Tags: , , |Reacties uitgeschakeld voor Pilot bol-opleiding in de praktijk

Door Albeda College en zorginstelling Laurens

Albeda College en zorginstelling Laurens in Rotterdam starten gezamenlijk een pilot voor een Innovatie Praktijkroute voor niveau 4 studenten verpleegkunde. De bol-opleiding wordt volledig binnen de zorginstelling vormgegeven.

1410, 2016

Een reactie op het advies van de Onderwijsraad

14 oktober 2016|Categorieën: Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt|Tags: , |0 reacties

Validering van informeel leren. Een olifant in de kamer?

De Onderwijsraad heeft een advies uitgebracht over de vraag hoe de aansluiting van het middelbaar beroepsonderwijs op de arbeidsmarkt beter kan. In dit interview reageert Karel Kans, onderzoeker bij ecbo, op het advies.

Gerelateerd events

Heeft u een vraag aan ons?

 
 
Deel deze publicatie Share on LinkedInTweet about this on TwitterShare on FacebookEmail this to someone