Kennisateliers mbo

Home / Kennisateliers mbo
  • Professionalisering door Kennisateliers MBO

Kennisateliers mbo

Het mbo heeft te maken met een gedifferentieerde deelnemers populatie in een dynamische context. Snelle ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, op demografisch vlak en in het beleid vragen van beroepsopleidingen steeds vaker om een heroriëntatie op hun opdracht en het ontwikkelen van nieuwe routines. Dit speelt bijvoorbeeld bij de entree opleidingen en mbo 2 die een zeer heterogene, complexe deelnemers groep hebben te bedienen met een hoog percentage risicojongeren. Opleidingsteams staan voor de opgave passende, aantrekkelijke leertrajecten te ontwerpen en onderwijsuitval te voorkomen. Zo zijn er nog veel meer complexe vraagstukken in het mbo.

Weten wat werkt

Het vormgeven van dergelijke trajecten is makkelijker gezegd dan gedaan. De ervaring leert dat de vraagstukken in de onderwijs praktijk een integrale aanpak vereisen en geen standaard oplossingen kennen. Teams hebben een grote behoefte aan handzame kennis over wat werkt. Ze moeten in staat zijn als refl ective professionals samen te werken aan dit soort uitdagingen. In wezen gaat het dus om een professionaliserings- en kennisvraagstuk. En om het versterken van professioneel handelen door meer ‘onderzoeks matig’ te handelen. Goede ervaringen Het Expertisecentrum Beroepsonderwijs (ecbo) heeft in de vorm van Kennisateliers mbo, een praktijkgerichte onderzoeksmethode ontwikkeld om onderwijsprofessionals hierbij te ondersteunen. Met dit kennisatelier zijn al veel goede ervaringen opgedaan (onder andere MBO Amersfoort, Summa College, ROC de Leijgraaf, ROC TOP).

Goede ervaringen

Ecbo heeft in de vorm van Kennisateliers mbo, een praktijkgerichte onderzoeksmethode ontwikkeld om onderwijsprofessionals hierbij te ondersteunen. Met dit kennisatelier zijn al veel goede ervaringen opgedaan (onder andere MBO Amersfoort, Summa College, ROC de Leijgraaf, ROC TOP). Doelen Kennisateliers mbo Kennisateliers ondersteunen de leden van onderwijsteams in hun professionalisering. Onderwijsonderzoek laat zien dat de ‘professionele versterking’ een belangrijke rol speelt in de uiteindelijke kwaliteit van het onderwijs en het aanpakken van complexe onderwijspraktijkproblemen.

Doelen Kennisateliers mbo

De inzet van kennisateliers dient twee doelen:

  • Het eerste doel is ondersteuning van professionalisering: hoe kunnen onderwijsprofessionals nog adequater vormgeven aan maatwerktrajecten voor complexe doelgroepen in dynamische en complexe contexten? Effecten brengen we in kaart via motivatieprocessen en efficacy, als belangrijke voorspeller van professionalisering.
  • Het tweede doel is kennisontwikkeling in relatie tot de praktijk problematiek van de opleidingen. Wat zijn kenmerken van passende leertrajecten voor groepen jongeren? We brengen tevens in kaart in hoeverre het Kennisatelier mbo gestructureerd bijdraagt aan het ‘evidence informed’ ontwikkelen van onderwijs.

Wat zijn kennisateliers?

Kennisateliers zijn kennisontwikkelplatforms waarin voortrekkers uit onderwijsteams participeren. Een kennisatelier kan ook de vorm van een practoraat hebben. Het is niet de bedoeling dat docenten onderzoekers worden. Maar wel dat een meer onderzoeksmatige houding en samenwerking de refl ectie en professionaliteit bevordert.

Docenten worden daarom door onderzoekers (lokaal en bovenregionaal, zie afbeelding) begeleid om relevante kennis/ databronnen doelmatig te benutten en de sterke en zwakke punten van de leerarrangementen en regionale samenwerking systematisch te analyseren. In het bovenregionale atelier staat het leren met en van elkaar centraal: vanuit onderzoek wordt kennis aangereikt (inclusief monitor- en evaluatiemodel, ontwerpmodellen), worden ervaringen uitgewisseld, oplossingsstrategieën becommentarieerd en good practices gedeeld. De deelnemers aan het kennisatelier werken via gerichte opdrachten toe naar concrete ontwerpen die ze vervolgens toepassen in de eigen praktijk.

In de atelierbijeenkomsten op lokaal niveau werken de deelnemers en onderzoekers samen aan het oplossen van specifieke vraagstukken van de eigen school. Via systematische reflectie op de voortgang en opbrengsten maken we samen een analyse van de werkzame elementen (ontwerpprincipes): wat werkt, voor wie, waarom en in welke situatie?

Beoogde opbrengsten

Voor scholen:

De aanpak van kennisateliers draagt bij aan onderwijsontwikkeling en professionalisering:

  • Een versterking van de onderzoekende houding en kennisbasis van de deelnemers, waardoor ze gerichter vraagstukken in de eigen onderwijspraktijk kunnen analyseren en evalueren. Docenten werken via de kennisateliers gericht aan hun professionalisering.
  • Concrete ontwerpen/aanpakken voor vraagstukken die spelen in de eigen praktijk.
  • Verbetering van samenwerking tussen scholen.
  • Evaluatiemodel waarmee scholen zelf hun voortgang en opbrengsten kunnen monitoren.

Voor onderzoek & wetenschap:

  • Empirische onderbouwing van de methode kennisatelier als vorm van praktijkgericht onderzoek. ten behoeve van professionalisering van docenten met complexe taken in dynamische contexten.
  • Uitbreiding van de kennisbasis over vormgeving effectief beroepsgericht onderwijs

Download hier de flyer van de Kennisateliers mbo.

Model kennisatelier

Interesse in een Kennisatelier mbo?

Voor meer informatie of met vragen kunt u terecht bij:

Contact

Drs. José Hermanussen
Drs. José HermanussenSenior onderzoeker
06-10970839

Gerelateerde projecten en publicaties

Ervaren werkdruk in het mbo

Onderzoeksverslag
Er is recent veel aandacht voor werkdruk onder docenten; in onderzoek, beleid en in de media. Veelal gaat dit echter over het basisonderwijs en het voortgezet onderwijs en blijft het mbo onderbelicht. Dit terwijl docenten in het mbo een hoge werkdruk ervaren, zoals blijkt uit het onderzoek naar medewerkerstevredenheid van de sector.

Het PDG-traject herzien

,

Een analyse van de uitwerking van de beleidsmaatregel 'pedagogisch-didactisch getuigschrift'

Veel onderwijsgevenden in het mbo komen uit de beroepspraktijk. Hun praktijkkennis en –vaardigheden zijn belangrijk voor het verzorgen van goed beroepsonderwijs. De kwaliteit van deze zij-instromers staat hoog op de beleidsagenda van OCW.

Zorg voor onderwijskwaliteit in het mbo

,

De sector mbo aan zet?

De zorg voor onderwijskwaliteit is tegenwoordig een prominent onderwerp binnen mbo-instellingen. De mbo-sector zet diverse instrumenten in om de kwaliteit van onderwijs te waarborgen. Hoe effectief zijn die eigenlijk? Ecbo heeft hier onderzoek naar gedaan.

Gerelateerd nieuws

1805, 2017

Onderzoeks(ver)richtingen in de praktijk van de mbo-docent

18 mei 2017|Categorieën: Docent in het beroepsonderwijs|Tags: , , , , |Reacties uitgeschakeld voor Onderzoeks(ver)richtingen in de praktijk van de mbo-docent

Het effect van initiatieven in de school gericht op docentprofessionalisering en continue onderwijsverbetering

Het onderzoeksvoorstel “Onderzoeks(ver)richtingen in de praktijk van de mbo-docent” is gehonoreerd door het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO). Dit driejarig onderzoek beoogt zicht te geven op de bijdrage van lopende initiatieven op mbo instellingen aan de ontwikkeling van een onderzoekende houding van docenten en opleidingsteams.

2004, 2017

Leergang Teacher in the Lead – doe mee!

20 april 2017|Categorieën: Docent in het beroepsonderwijs, Kennisverspreiding|Tags: , , |Reacties uitgeschakeld voor Leergang Teacher in the Lead – doe mee!

Aankondiging Leergang Teacher in the lead

Aan overlegtafels is professionaliteit van de opleider in het mbo al een veel besproken onderwerp. Hoe zorgen we ervoor dat het dat ook wordt binnen de beroepsgroep zelf? Zogeheten ambassadeurs BVMBO en ‘teachers in the lead’ spelen hierin een belangrijke rol. Deze koplopers onder de opleiders in het middelbaar beroepsonderwijs dragen bij aan een sterke beroepsgroep. Zij zijn trots op hun vak en dragen dit ook uit. Zij nemen het voortouw als het gaat om de professionele ontwikkeling van het beroep, en gaan hierover de dialoog aan: met elkaar, met collega-opleiders en met het bestuur van hun mbo-instellingen. Ze zijn – samen met de BVMBO – steeds vaker gesprekspartners aan overlegtafels op landelijk niveau: onder andere bij het ministerie of bij brancheorganisaties. Het is belangrijk dat ambassadeurs BVMBO en teachers in the lead goed op de hoogte zijn van de ontwikkelingen in de (beleids)context van het beroepsonderwijs. Een context die steeds verandert.

1804, 2017

Pre-promotietraject voor mbo-docenten met promotieambities in volle gang

18 april 2017|Categorieën: Docent in het beroepsonderwijs|Tags: , |Reacties uitgeschakeld voor Pre-promotietraject voor mbo-docenten met promotieambities in volle gang

Het ministerie van OCW stimuleert promotieonderzoek door docenten. Hiermee wordt een onderzoekscultuur in scholen bevorderd en tegelijkertijd wordt er zo gewerkt aan een kwaliteitsverbetering van het onderwijs. In het mbo bevindt deze onderzoekscultuur zich nog in een beginstadium. Daarom is de weg naar een promotie voor de docent vaak geen gebaand pad. Mbo-docenten hebben vragen als: Hoe kom je van een idee tot een promotievoorstel? Of, wat houdt een promotietraject eigenlijk precies in? En: is het wel een realistische keuze?

Gerelateerde bijeenkomsten

Stel uw vraag