Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt

Home / Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt

Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt

Als gevolg van technologische, sociaal-culturele en economische ontwikkelingen verandert de vraag naar arbeid voortdurend. Er is sprake van een sterke differentiatie van functies en beroepen. Binnen deze expertise kijken we naar het beroepsonderwijs als voorbereiding op de arbeidsmarkt en naar de rol van onderwijsvoorzieningen in een leven lang leren. Het beroepsonderwijs leidt immers onze beroepsbevolking op.

Ontwikkelingen op de arbeidsmarkt

Ecbo duidt de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. De aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt is hierbij een belangrijk vraagstuk. We onderzoeken welke vaardigheden van belang zijn om straks goed te kunnen functioneren op de arbeidsmarkt en in de samenleving. Nieuwe vaardigheden, zoals 21ste-eeuwsevaardigheden spelen hierbij een rol, maar er is ook aandacht voor ontwikkelingen in de regio en hoe het onderwijs daarop in kan spelen.

Flexibel onderwijs en praktijkleren

Beroepsonderwijs bereidt jongeren, en volwassenen, voor op het functioneren op de arbeidsmarkt. Het beroepsonderwijs wordt zo ingericht dat het aansluit bij ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, het moet daarin flexibel kunnen zijn. Recente vernieuwingen zoals keuzedelen zijn hierbij een belangrijk onderwerp, net als thema’s als excellentie. Ook doet ecbo onderzoek naar het vormgeven van loopbaan oriëntatie en beroepskeuze en kijken we naar samenwerkingsverbanden tussen onderwijsinstellingen en de arbeidsmarkt.

Ontwikkelingen in het (beroeps)onderwijsstelsel

Hoe ontwikkelt het stelsel van beroepsonderwijs zich? Voor welke uitdagingen staat het? Hoe verhoudt het zich tot beroepsonderwijs in andere landen en wat kunnen we daarvan leren? Hoe is de afstemming tussen arbeidsmarkt en beroepsonderwijs in Nederland georganiseerd? Binnen dit thema doen we onderzoek naar bijvoorbeeld de kwalificatiestructuur in het mbo en het beroep als ordeningseenheid. Ook vallen onderzoeken in internationale context zoals ReferNet en het OECD onderzoek Skills beyond school (2014) hieronder.

Leven lang leren

Om voorbereid te zijn op een toekomst waarin iemand meerdere functies op de arbeidsmarkt vervult, moeten burgers niet alleen goed zijn opgeleid maar ook hun kennis en vaardigheden blijven ontwikkelen. Dit kan bijvoorbeeld het risico op baanverlies van kwetsbare groepen op de arbeidsmarkt verkleinen. Dit vraagt om voortdurende scholing van de beroepsbevolking: leven lang leren (LLL).

Door verschillende belemmeringen aan zowel de vraagzijde als de aanbodzijde op de scholingsmarkt komt leven lang leren onvoldoende van de grond onder de Nederlandse beroepsbevolking. Ecbo voert onderzoek uit naar het stimuleren en organiseren van de deelname aan leven lang leren en naar het effect van leeractiviteiten op de arbeidsmarktpositie. Hierbij wordt gekeken naar het inrichten van effectief leren op de werkvloer, financiering van leerarrangementen, persoonlijke belemmeringen van de lerende en naar de inhoud van het leren (welk leren draagt bij aan een structurele verbetering van de arbeidsmarktpositie?).

Team

Ir. Hester Smulders
Ir. Hester SmuldersSenior onderzoeker
06-53749282
Drs. Karel Kans
Drs. Karel Kans Senior onderzoeker
06-12234777
Alieke Hofland MSc
Alieke Hofland MScOnderzoeker
0610533747
Dr. Ingrid Christoffels
Dr. Ingrid ChristoffelsOnderzoeker
06-10250630
Dr. Pieter Baay
Dr. Pieter BaayOnderzoeker
06-54675627
Annemarie Groot, MA
Annemarie Groot, MAOnderzoeker
06-12127678
Drs. José Hermanussen
Drs. José HermanussenSenior onderzoeker
06-10970839
Joris Cuppen Msc
Joris Cuppen MscOnderzoeker
06-13218997

Gerelateerd nieuws

805, 2016

Uitnodiging: praat mee!

8 mei 2016|Categorieën: Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt|Tags: , |Reacties uitgeschakeld voor Uitnodiging: praat mee!

Over samenwerking onderwijs bedrijfsleven Leren in een hybride leeromgeving heeft een positieve invloed op de leertevredenheid en leeruitkomsten van mbo-studenten. Deze manier van leren in de levensechte beroepspraktijk motiveert, geeft de studenten een [...]

2504, 2016

Veel partijen aan de rondetafel

25 april 2016|Categorieën: Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt|Tags: , |Reacties uitgeschakeld voor Veel partijen aan de rondetafel

De invloed van de manier van leren Op maandag 18 april vond de rondetafelbijeenkomst plaats over de invloed van de manier van leren op prestaties en motivaties van studenten. http://ecbo.nl/25102016/wp-content/uploads/2016/12/TechniekFabriek.jpg [...]

3003, 2016

Betere leerprestaties mbo door hybride leeromgevingen

30 maart 2016|Categorieën: Aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt|Tags: , |Reacties uitgeschakeld voor Betere leerprestaties mbo door hybride leeromgevingen

Onderzoek naar tevredenheid van studenten Leren in een hybride leeromgeving heeft een positieve invloed op de leertevredenheid en leeruitkomsten van mbo-studenten. Deze manier van leren in de levensechte beroepspraktijk motiveert, geeft de studenten [...]

Gerelateerde bijeenkomsten

Excellentie in het mbo

11 mei @ 10:00 - 16:00

Gerelateerde publicaties

Bredere opleidingen voor een smallere doelgroep?

Ontwikkelingen in de samenstelling van instroom en breder opleiden op mbo niveau 2

In dit onderzoek staan twee ontwikkelingen in opleidingen op niveau 2 centraal: veranderingen in de samenstelling van de instroom en verbreding van opleidingen. Binnen het mbo-veld zijn er geluiden dat de samenstelling van de groep instromers op niveau 2 verandert. In opleidingen op niveau 2 zouden zich de overwegend meer kansarme jongeren concentreren, kansrijkere jongeren zouden vaker voor opleidingen op een hoger niveau kiezen. Daarnaast zouden er relatief steeds meer studenten een zogenaamde brede opleiding doen.

Leven lang leren: perspectief vanuit beroep

Leren voor een sterkere arbeidsmarktpositie

In het stimuleren van leven lang leren moet er meer aandacht zijn voor de opbrengsten van het informeel leren. Het stimuleren van het informeel leren kan door leerrijke werkomgevingen te creëren voor werkenden en door tegelijkertijd te werken aan mogelijkheden voor erkenning van wat er op de werkvloer geleerd wordt.

Van losse ingrediënten naar smakelijk gerecht

Ontwerpgericht onderzoek & ontwerp- en veranderingsproces van hybride leeromgeving in het horecaonderwijs

In deze dubbelpublicatie beschrijven de onderzoekers de doorontwikkeling van een hybride leeromgeving bij de Middelbare Horeca School (MHS) van het Koning Willem I College in ’s-Hertogenbosch.

Leren in een hybride leeromgeving

Het magazine

De hybride leeromgeving verovert steeds meer terrein in het beroepsonderwijs. Het gedachtegoed van de hybride leeromgeving gaat ervan uit dat er een rijke wereld zit tussen een beroep leren op de werkplek en leren in de schoolse context. Niet óf theorie óf praktijk, maar ook passende mengvormen. Niet óf de werkplek óf de school, maar een optimale mix.

Leren werken, werkend leren in de TechniekFabriek

Een leerlingperspectief

Een klassiek probleem van beroepsopleidingen is de kloof tussen het schoolse leren en het leren op de werkplek. In deze publicatie beschrijven de auteurs een mooi voorbeeld van hoe het ook anders kan: de TechniekFabriek, een samenwerkingsverband van NedTrain met ROC van Twente en ROC van Amsterdam om instromende juniormonteurs op te leiden.

Monitor vakmanschap- en technologieroute

Eerste tussenmeting: instroom

Ecbo voert samen met SEO Economisch Onderzoek en het Kohnstamm Instituut de monitor naar de experimenten doorlopende leerlijnen vmbo-mbo (vakmanschap- en technologieroute) uit. Dit rapport vormt de eerste tussenmeting, met daarin een beschrijving van de instroomgegevens in de deelnemende routes per 1 oktober 2014.

Vocational education and training in the Netherlands

Short description

In deze korte beschrijving beoogt Cedefop, het Europees centrum voor de ontwikkeling van de beroepsopleiding, bij te dragen tot een beter begrip van het beroepsonderwijs en volwasseneneducatie in Nederland. Het biedt inzicht in de belangrijkste kenmerken en het benadrukt de recente ontwikkelingen in het beleid.

Jongeren uit vso en pro op weg naar een baan

Een onderzoek naar de Borissystematiek van SBB

Waarom is de ene jongere uit vso en pro wel succesvol op de arbeidsmarkt en de andere niet? Hoe zorg je dat jongeren niet alleen werk vinden, maar ook werk houden? En (hoe) is dat terug te vinden in de Borissystematiek? Naar deze en andere vragen deed ecbo op verzoek van SBB onderzoek.

Van eenheid naar verscheidenheid

innovatie, beroepsonderwijs en arbeidsmarkt

Publiek-private samenwerking wordt steeds belangrijker in het beroepsonderwijs. Hoe ontwikkelen zich de innovatie en de samenwerking van actoren in regio’s en sectoren en welke rol is daarbij weggelegd voor het beroepsonderwijs? Welke institutionele veronderstellingen worden daarover gehanteerd in het huidige beleidsmodel? En wat leren we daaruit voor de verdere vormgeving van publiek-private samenwerking in het mbo?

Beleidsontwikkeling van onderop

Wat het beroepsonderwijs kan leren van innovatieve praktijken in andere sectoren

Vergelijkbaar met de discussies in het onderwijs, wordt ook in andere sectoren gesproken over (her)waardering van de vakkennis en -ervaring van de professional. Wat kan het onderwijs leren van innovatieve praktijken van professionals in andere sectoren?

Sterk punt. De werking van Servicepunten Techniek.

Een advies over te nemen vervolgstappen

Ecbo onderzocht samen CINOP Advies de werking van Servicepunten Techniek. Ondernemers in de technische branche kunnen binnen het Servicepunt Techniek (SPT) terecht voor informatie en advies op het gebied van personeel. Het servicepunt wil werkzoekenden of met ontslag bedreigde technici direct bemiddelen naar (ander) werk.

Verbeteren van doorstroom in de beroepskolom

Lessen uit de regeling Innovatiearrangement

De overgangen in de beroepskolom verlopen niet altijd zo soepel als gehoopt. Met name studenten die doorstromen van mbo naar hbo en studenten die doorstromen van vmbo naar mbo niveau 1 hebben een hoog uitvalspercentage in het eerste leerjaar. In opdracht van Het Platform Beroepsonderwijs (HPBO) heeft ecbo onderzoek gedaan naar de doorstoom binnen de innovatiearrangementen.

Werkgeversstandpunten onderwijs 1987-2005

Van welke basisprincipes gaan werkgevers uit in hun onderwijsbeleid

Vijf jaar geleden heeft Chiel Renique afscheid genomen als secretaris onderwijs van VNO-NCW. In een gesprek met Anneke Westerhuis kwam de suggestie op om terugkijkend op deze periode, die goed gedocumenteerd is, na te gaan van welke basisprincipes werkgevers in hun onderwijsbeleid uitgaan.

Quickscan 2 – Evaluatie Sectorplannen

Tweede evaluatie Regeling Cofinanciering Sectorplannen naar Tweede Kamer

Werkgevers- en werknemersorganisaties krijgen voor maximaal de helft een financiële bijdrage van de overheid als zij gezamenlijke plannen maken om mensen aan het werk te krijgen en te houden. Ecbo voert samen met SEO Economisch Onderzoek de monitoring en evaluatie van deze Regeling Cofinanciering Sectorplannen uit.

Toerusting over de levensloop

Een leerlingperspectief

Een klassiek probleem van beroepsopleidingen is de kloof tussen het schoolse leren en het leren op de werkplek. In deze publicatie beschrijven de auteurs een mooi voorbeeld van hoe het ook anders kan: de TechniekFabriek, een samenwerkingsverband van NedTrain met ROC van Twente en ROC van Amsterdam om instromende juniormonteurs op te leiden.

Quickscan Evaluatie Sectorplannen

Evaluatie Regeling Cofinanciering Sectorplannen voorgelegd aan Tweede Kamer

Werkgevers- en werknemersorganisaties krijgen voor maximaal de helft een financiële bijdrage van de overheid als zij gezamenlijke plannen maken om mensen aan het werk te krijgen en te houden. Ecbo voert samen met SEO Economisch Onderzoek de monitoring en evaluatie van deze Regeling Cofinanciering Sectorplannen uit.

Stapelen op het startkwalificatieniveau

Doorleren bovenop startkwalificatieniveau in beeld

Ecbo doet onder andere onderzoek naar leerloopbanen in en rond het middelbaar beroepsonderwijs. Deze onderzoeken brengen in beeld welke routes de deelnemers bewandelen. Voortijdig schoolverlaten krijgt daarbij veel aandacht, maar nu is ook het ‘stapelen’ in beeld gebracht.

Sectorfondsen voor opleiding en ontwikkeling: van pepernoten naar spekkoek

Vierde monitor O&O-fondsen

In tijden van economische crisis wordt het belang van een leven lang leren nog meer dan voorheen onderkend. Juist dan is om- en bijscholing voor een verdere upgrading van de beroepsbevolking essentieel. Welke rol de O&O-fondsen hierin kunnen spelen onderzocht ecbo in de vierde Monitor O&O-fondsen.

Regionale samenwerking in goede banen

Arbeidstoeleiding van jongeren uit het vso, pro en mbo1. Ervaringen uit de samenwerkingspraktijk

Op verzoek van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) deed het ecbo in samenwerking met Bureau Turf onderzoek naar het functioneren van bestaande structurele regionale netwerken waarin een aantal partijen nauw samenwerkt om jongeren vanuit het voortgezet speciaal onderwijs (vso), praktijkonderwijs (pro) en middelbaar beroepsonderwijs 1 (mbo1) naar een baan te begeleiden.

Kansen en keuzes voor de toekomst

Routes in het onderwijs en naar de arbeidsmarkt van niet-westerse allochtonen

Niet-westerse allochtonen hebben een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt. Dat is voor een belangrijk deel te wijten aan opleidingsniveau en -richting en de daarmee samenhangende kansen op de arbeidsmarkt. Kansen en keuzes voor de toekomst geeft een overzicht van literatuur en inzichten over allochtone jongeren in het onderwijs en in de overgang naar de arbeidsmarkt.

Krachten bundelen: over co-makership tussen onderwijs en bedrijfsleven

Duurzame vormen van samenwerking onderwijs-bedrijfsleven

Scholen en bedrijven hebben elkaar nodig om goed beroepsonderwijs te kunnen bieden. Samenwerking tussen scholen en bedrijven is dan ook een belangrijk onderwerp binnen het beroepsonderwijs. Ecbo deed onderzoek naar succesvolle voorbeelden van deze samenwerking.

Smal versus breed beroepsonderwijs

Arbeidsmarktpositie en curriculumkenmerken van smalle versus brede mbo-opleidingen

Smal of breed opleiden vormt een steeds terugkerende vraag in het beroepsonderwijs. Zijn afgestudeerden gebaat bij meer algemene vaardigheden of juist bij meer beroepsgerichte vaardigheden? In opdracht van ecbo onderzocht ROA de arbeidsmarktpositie van smal en breed opgeleide mbo’ers.

Co-makership. Duurzame vormen van samenwerking onderwijs-bedrijfsleven

Succesvolle experimenten voor beter beroepsonderwijs

Scholen en bedrijven hebben elkaar nodig om goed beroepsonderwijs te kunnen bieden. Samenwerking tussen scholen en bedrijven is dan ook een belangrijk onderwerp binnen het beroepsonderwijs. Ecbo deed onderzoek naar succesvolle voorbeelden van deze samenwerking.

Later is niet te laat. Inspiratie voor curatief vsv-beleid

Bouwstenen voor succesvol vsv-beleid

Nederland heeft grote stappen gezet in het terugdringen van voortijdige schooluitval. Maar soms is schooluitval niet te voorkomen. Dan gaan jongeren van school zonder diploma dat ze een goede kans op de arbeidsmarkt geeft. Een deel van deze jongeren is later wel in staat om een startkwalificatie te halen, als ze terugkeren naar het onderwijs.

Patronen van bekostigd volwassenenonderwijs

Volwassen deelnemers in het middelbaar beroepsonderwijs van 2005/2006 tot en met 2011/2012

Scholing voor volwassenen is een belangrijke component van een leven lang leren. Desondanks zijn er politieke voorstellen om de markt van het postinitiële onderwijs anders te organiseren. Ecbo onderzocht het aandeel van volwassenen in het mbo om dit vraagstuk met cijfers te ondersteunen.

Verschillende wegen, gelijke bestemming

De arbeidsmarktpositie van hbo'ers met mbo of havo als voortraject

Het mbo is een belangrijke aanvoerroute voor het hbo: in 2011 waren drie op de tien instromers afkomstig uit het mbo. Speelt de vooropleiding van hbo-afgestudeerden een rol in hun vroege carrièreverloop (1,5 en 5 jaar na het afstuderen)?

Naar een verbindende leerarchitectuur

Strategische verkenning van de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt.

In het beroepsonderwijs vindt een deel van het onderwijs plaats in de werkomgeving. Tussen scholen en bedrijven bestaan daarom allerlei soorten van samenwerking, die ze vanuit hun eigen verantwoordelijkheden vormgeven. Professionals in het onderwijs, het bedrijfsleven en bij de overheid buigen zich over het verbeteren van deze samenwerking. Ecbo bracht een aantal van hen bijeen om kennis, ideeën en goede voorbeelden uit te wisselen.

Zien en gezien worden als toekomstig werknemer

De rol van sociaal kapitaal in en rond het mbo

Sociale contacten kunnen van belang zijn bij toetreding tot de arbeidsmarkt, blijkt uit onderzoek. Mensen met een sociaal netwerk met daarin ook mensen uit bedrijven, hebben vaak sneller toegang tot banen of tot betere banen. Er is echter beperkt zicht op de rol van mbo-instellingen bij het vergaren van dergelijke contacten en of zij hier aandacht aan besteden in het onderwijs. Ecbo deed hier onderzoek naar.

Een tipje van de sluier

Studie participatie Turkse en Marokkaanse vrouwen in Amsterdamse gezondheidszorg

Met het oog op de verwachte personeelstekorten in de gezondheidzorg is het van groot belang de instroom van vrouwen met een Turkse of Marokkaanse achtergrond in de sector te stimuleren. Hiervoor is gerichte en gecoördineerde investering in het beroepsonderwijs en van zorgwerkgevers noodzakelijk.

Marktordening in de bve-sector: een review

Een analyse van de werking van de markt voor het initieel beroepsonderwijs

Deze review betreft een analyse van de werking van de markt voor het initieel beroepsonderwijs. Het brengt op hoofdlijnen in kaart hoe het bve-bestel op dit moment functioneert op de wettelijke basis die de Wet educatie en beroepsonderwijs in 1996 legde. Ingezoomd wordt op drie thema’s die juist dat Nederlandse bve-bestel kenmerken.

Leren door werk: de match tussen deelnemer en werkplek

Stand van zaken leren op de werkplek

Werkplekleren staat in het kader van een leven lang leren hoog op de agenda. Dat leren kan verschillende functies hebben en verschillende doelen dienen. Zo is de beroepspraktijkvorming binnen het middelbaar beroepsonderwijs (mbo) gericht op kwalificering en diplomering. Andere doelen van leren door werk kunnen zijn: optimalisering van de beroepsuitoefening, innovatie en persoonlijke ontwikkeling.

Stel uw vraag